مسمومیت غذایی در سفر و توصیه های بهداشتی


مسموم شدن در سفر مانند یک کابوس است: شب اول اقامت در شهر یا کشور جدید غذا می خورید و سپس در روزهایی که سفر می کنید با اسهال، استفراغ و حالت تهوع مواجه می شوید. این وضعیت آزاردهنده به عنوان مسمومیت غذایی شناخته می شود و اگرچه علائم آن بسیار ناراحت کننده است. اما این یک عارضه بسیار شایع است. بسته به زمان سفر و مقصد سفر، بین ۳۰ تا ۷۰ درصد مسافران از اسهال مسافرتی رنج می برند که علائم آن درد شکم، اسهال و استفراغ است.

بنابراین شما به عنوان یک مسافر چه کاری می توانید انجام دهید تا از وقوع این اتفاق آزاردهنده جلوگیری کنید و در صورت وقوع چه کاری باید انجام دهید.

علت مسمومیت غذایی چیست؟
“مسمومیت غذایی” یک اصطلاح عمومی است که به بیش از ۲۵۰ نوع بیماری منتقله از طریق غذا که توسط میکروب ها و پاتوژن های مختلف (عوامل ایجاد کننده بیماری) ایجاد می شود، اطلاق می شود. اما بیشتر مواقعی که در سفر به دلیل خوردن یا آشامیدن بیمار می شویم، عامل آن باکتری، ویروس یا انگل است.
عوامل باکتریایی، از منابعی مانند E. coli یا سالمونلا از گوشت نیم پز، ماهی خام یا تخم مرغ عسلک، شایع ترین علت مسمومیت غذایی هستند.
اگر تب، درد شکمی بسیار شدید، یا خون در استفراغ یا مدفوع دارید، می تواند به معنای عفونت باکتریایی باشد که برای درمان به آنتی بیوتیک نیاز دارد.

باکتری استافیلوکوکوس اورئوس موجود در لبنیات غیر پاستوریزه نیز می تواند سمی تولید کند که منجر به اسهال و استفراغ می شود.
همچنین ممکن است مشکل از خود غذا نباشد، اما فردی که غذا را تهیه کرده، آلودگی داشته است که آن را به غذا منتقل کرده است. عفونت های ویروسی به بدن شما وارد می شود زیرا شخصی که غذای شما را تهیه کرده چیزی شبیه نورویروس انگل معده داشته و آن را از طریق غذا به شما منتقل کرده است.
عفونت انگلی از چیزی مانند ژیاردیا که می تواند از سطوح آلوده به مدفوع منتقل شود نیز می تواند به بیماری منتقله از غذا تبدیل شود. به عنوان مثال می توانید با نوشیدن آب آلوده به مدفوع به این انگل مبتلا شوید.

چرا در سفر احتمال مسمومیت غذایی بیشتر است؟
اگرچه می توانید در هر مکان و هر زمان مسمومیت غذایی بگیرید. اما اگر به کشور دیگری سفر کنید این امکان افزایش می یابد. زیرا ممکن است در معرض باکتری های خارجی و بیماری هایی قرار بگیرید که بدن شما با آنها آشنا نیست و نمی داند با آنها چه کند. مثال اول آب آشامیدنی است. اگر در یک کشور در حال توسعه هستید، آب لوله کشی دارای باکتری ها یا انگل هایی است که به آنها عادت نکرده اید و بدن شما در برابر آنها مصون نیست.
مردمی که در این کشورها زندگی می کنند در برابر این عوامل بیماری زا مقاوم شده اند و بدن آنها مصونیت دارد، اما هنوز مردم بومی ممکن است بیمار شوند. بدن شما در سفر کوتاهی که می روید شانسی برای دستیابی به این مصونیت ندارد.
البته احتمال مسمومیت غذایی بستگی به کشور مقصد شما دارد. به عنوان مثال، بسیاری از مناطق آسیا، آفریقا، مکزیک و آمریکای مرکزی و جنوبی مناطق پرخطر محسوب می شوند.

چگونه می دانید مسمومیت غذایی دارید؟
معمولا علائم آزاردهنده مسمومیت غذایی مانند درد شکم و اسهال و استفراغ بین ۳۰ دقیقه تا ۶ ساعت پس از مصرف آب یا غذای آلوده ظاهر می شود. در بیشتر موارد، طول مدت علائم کوتاه است و تنها ۲۴ ساعت طول می کشد. اما علائم دیگر ممکن است نشان دهنده مشکل جدی تری باشد. اگر تب، درد شکمی بسیار شدید، یا خون در استفراغ یا مدفوع دارید، می تواند به معنای عفونت باکتریایی باشد که برای درمان به آنتی بیوتیک نیاز دارد.

چگونه مسمومیت غذایی در سفر را درمان کنم؟
اگر با خوردن غذاهای ناسالم مسموم می شوید، برای بهبود سریعتر اقدامات زیر را انجام دهید:
به محض شروع علائم، می توانید از داروهای بدون نسخه مانند پپتوبیسمول یا ایمودیوم برای کاهش اسهال و حالت تهوع خود استفاده کنید.
اما اگر به دارو دسترسی ندارید: سعی کنید تا حد امکان بدن خود را هیدراته نگه دارید. کم آبی بدن یکی از مشکلات اصلی است که با مسمومیت غذایی اتفاق می افتد و می تواند باعث ایجاد بحران شود. از آنجایی که در این شرایط مقدار زیادی مایعات از دست می دهید، بنابراین باید هر چه سریعتر بدن خود را آبرسانی کنید. حتما از آب بطری یا آب جوشیده استفاده کنید تا وضعیت شما بدتر نشود.
همچنین لازم است الکترولیت های از دست رفته در بدن جایگزین شوند. اگر پودر ORS ندارید، یک لیتر آب را بجوشانید، ۶ قاشق چایخوری شکر و ۱/۲ تا ۱ قاشق چایخوری نمک اضافه کنید، بگذارید خنک شود و به آرامی بنوشید تا الکترولیت های از دست رفته جایگزین شود.
اگر گرسنه نیستید، غذا نخورید و به مایعات بچسبید.
اگر گرسنه هستید، یک وعده غذایی سبک بخورید و از غذاهایی که باعث تحریک روده می شوند، مانند چای و قهوه، لبنیات یا غذاهای تند و چرب خودداری کنید.
معمولا توصیه می شود برای مدتی غذای سبک بخورید تا معده بهبود یابد. خوردن لبنیات سنگین و غذاهای تند می تواند معده را تحریک کند و احساس شما را بدتر کند. اما سوپ ساده و کم چرب و نان و برنج قهوه ای غذاهای خوبی هستند که حاوی نمک نیز هستند و به جایگزینی الکترولیت ها کمک می کنند.

چگونه از مسمومیت غذایی در سفر جلوگیری کنیم؟
مسمومیت غذایی ارتباط نزدیکی با نحوه تهیه غذا دارد.
قبل از سفر سعی کنید اطلاعات لازم را در مورد شرایط آب و غذای مقصد خود به دست آورید و از پزشک در مورد واکسیناسیون های لازم مثلا واکسن هپاتیت A سوال کنید. این ویروس علائمی شبیه مسمومیت غذایی دارد و از طریق آب قابل انتقال است. پخش مواد غذایی آلوده
حتما بیمه مسافرتی بگیرید. در صورت نیاز به بستری شدن در بیمارستان، بیمه مسافرتی می تواند کمک زیادی به شما کند.
با این حال، در بیشتر موارد، بسته بندی خوب مواد غذایی پیش نیاز سلامت آن است.
داروهایی مانند استامینوفن، ایبوپروفن، درامامین، ایمودیوم و پپتوبیسمول را به همراه داشته باشید. آب بطری و پودر ORS نیز باید همراه شما باشد. ضد عفونی کننده دست همراه خود داشته باشید. شستن دست‌ها با آب آلوده می‌تواند بدتر از نشستن روی دست‌ها باشد.
مطمئن شوید که غذا کاملاً پخته شده است. گاهی اوقات چیزهای کوچک مانند تکه های یخ ساخته شده با آب تصفیه نشده یا میوه های شسته شده با آب آلوده می توانند شما را بیمار کنند.

در صورت مسمومیت غذایی چه باید کرد؟
اثرات مسمومیت غذایی می تواند درد شکم یا ضعف کوتاه مدت باشد یا منجر به بستری شدن در بیمارستان شود. اگر علائم بدی دارید، در اسرع وقت به پزشک مراجعه کنید تا علائم شما کاهش یابد.